Paradoksalna zależność: języki bardziej zróżnicowane tam, gdzie mniej zróżnicowane geny
6 maja 2026, 07:31Ludzkie języki w niezwykłym stopniu różnią się między sobą. Jedne stawiają czasownik na początku zdania, inne na końcu, jeszcze inne w środku. Jedne posługują się tonami, inne nie. Jedne opisują „palec” i „dłoń” tym samym słowem, inne mają odrębne pojęcia. Dlaczego ta różnorodność jest tak nierównomiernie rozłożona na mapie świata? Dlaczego jedne regiony są prawdziwymi mozaikami językowymi, a w innych dominuje jeden wzorzec? Odpowiedź, jak pokazują badania opublikowane właśnie na łamach PNAS, tkwi w genetyce mieszkańców poszczególnych obszarów.
Związek z zielonej herbaty zwalcza reumatoidalne zapalenie stawów
17 lutego 2016, 12:35Wchodzący w skład zielonej herbaty flawonoid galusan epigallokatechiny (EGCG) zwalcza ból, stan zapalny i uszkodzenie tkanek w przebiegu reumatoidalnego zapalenia stawów (RZS).
Głowizna - ulubiony kąsek pająka
17 maja 2010, 15:58Pająki żywiące się wyłącznie mrówkami nie rzucają się na ofiarę i nie pochłaniają jej od byle jakiej strony. Okazuje się, że wyspecjalizowane drapieżniki wykształciły w toku ewolucji zachowania, które pozwalają im uzupełnić konkretne brakujące składniki odżywcze. Dlatego też nasze stawonogi rozpoczynają zwykle swój posiłek od przednich części zdobyczy.
Żyrafy potrafią dodawać?
1 lipca 2026, 06:22Badania opublikowane w Scientific Reports przez zespół z Universidad de Barcelona i Instytutu Maxa Plancka – w tym Ikera Loidi, Jordiego Galbany – pokazują, że najwyższe ssaki świata potrafią mentalnie śledzić zmieniające się ilości jedzenia, nawet gdy nie widzą, co się z nim dzieje.
Pająki lubią nie tylko owady, ale i rośliny
15 marca 2016, 11:39Pająki są uznawane za klasyczne drapieżniki owadożerne, tymczasem okazuje się, że ich dieta jest o wiele bardziej złożona i od czasu do czasu decydują się one nawet na posiłek wegetariański.
Nadzieja dla chorych z uszkodzeniami mózgu
9 czerwca 2010, 11:25Naukowcy wiedzieli, że białko CXCR4 bierze udział w procesach formowania się mózgu. Jednak ku ich zdziwieniu okazało się też uczestniczyć w procesach odbudowy mielinowych otoczek włókien nerwowych. To może być nadzieja dla chorych na stwardnienie rozsiane.
Zakażenie dróg moczowych – jak komórki czuciowe chronią nas przed poważną infekcją
6 sierpnia 2026, 08:40Zakażenia dróg moczowych należą do najczęstszych infekcji bakteryjnych na świecie – większość kobiet doświadcza ich przynajmniej raz w życiu. Towarzyszą im uciążliwe objawy: ból w podbrzuszu, pieczenie podczas oddawania moczu i silne parcie zmuszające do częstego korzystania z toalety. Od dawna podejrzewano, że ta zwiększona częstotliwość mikcji nie jest wyłącznie przykrą dolegliwością, lecz mechanizmem obronnym – im szybciej organizm wypłukuje bakterie z pęcherza, tym mniejsze ryzyko poważnej infekcji. Nie wiadomo było jednak, które konkretnie komórki nerwowe wykrywają zagrożenie i uruchamiają tę reakcję.
Hodowana skóra niemal jak prawdziwa
7 kwietnia 2016, 11:12Japońscy naukowcy przeszczepili myszom wyhodowaną wielowarstwową skórę, która miała najwięcej jak dotąd funkcjonujących elementów tego narządu, w tym mieszki włosowe czy gruczoły łojowe.
Resweratrol pozwala zachować wzrok
25 czerwca 2010, 12:40Resweratrol, polifenol występujący głównie w skórkach winogron, ale także w orzeszkach ziemnych czy owocach morwy i czarnej porzeczce, zahamowuje niekontrolowany rozrost naczyń krwionośnych w oku.
Sztuczna wyspa ludu Calusa
10 maja 2016, 10:04Budowanie sztucznych wysp nie jest współczesnym pomysłem. Seki lat temu lud Calusa z Florydy usypywał z muszli sztuczne wyspy, na których powstawały osiedla
